Wanneer de goden ons willen straffen, verhoren ze onze gebeden.
Nieuwe maan

Volgende volle maan:
4 juni - 23u49

Sekten

Hekserij wordt vaak in verband gebracht met sekten. Vrienden, kennissen, partners of ouders van iemand die zich met hekserij inlaat, vrezen soms dat de betrokkene in de handen van gevaarlijke sektenleiders is gevallen. Het is niet onterecht dat er een grote bezorgdheid bestaat over de groei van sekten in de westerse wereld. De slachting in het Amerikaanse Waco, of de rituele zelfmoorden, of mogelijk zelfs moorden bij de leden van de Zonnetempel zijn reden genoeg om sektevorming nauwlettend in de gaten te houden.

Elke religie draagt in zich de kiemen van sektevorming, zodat het niet ernstig zou zijn te beweren dat dit gevaar bij de Wicca niet zou bestaan. Het gevaar is relatief klein. De Wicca werkt niet met dogma's, heeft een hekel aan 'bekeringen', heeft een tolerante houding naar andere religies toe en werkt in kleine onafhankelijke groepjes. Nochtans is het niet uitgesloten dat in een van deze groepjes een charismatische leider opduikt en de coven tot een minisekte omtovert.

Maar wat is nu precies een sekte? Van Dale verklaart het woord als volgt: "Soms met ongunstige bijbetekenis, de gezamenlijke aanhangers van een met name godsdienstige gezindheid, die op bepaalde punten afwijkt van een meer oorspronkelijke, waaruit zij is voortgekomen." Deze omschijving is zo goed als waardeloos. Ze betekent bijvoorbeeld dat het christendom een sekte van het jodendom zou zijn.

Jean Vernet schrijft in zijn boek Sectes et réveil réligiex dat de naam sekte "steeds wordt toegekend door de sociaal dominante godsdienst. Iedere sekte ziet zichzelf als een kerk en iedere kerk noemt alle andere afwijkingen sekte, waarbij die term negatief minachtend geladen wordt."

Volgens Alain Lallemand (Sekten in België en Luxemburg, 1994) is een sekte "een groep die zich structureert rond het geloof in een goddelijk beginsel en waarvan de mythologie en/of de dogma's de leden ertoe aanzetten zich van de wereld af te keren door in hun dagelijkse leven geheel of gedeeltelijk de natrekbare, toetsbare realiteit te negeren." Volgens deze definitie zou het katholicisme zonder twijfel een sekte zijn, wat mij een overdreven besluit zou lijken.

Sekten vertonen echter wel deglijk de neiging om hun leden dermate te controleren dat ze stilaan afstand beginnen te nemen van het profane leven. Ze moeten vaak breken met hun familie, vrienden of hun werk en hun energie ten dienste stellen van hun geloof. Sekten worden ook zonder uitzondering geleid door een charismatische leider, die blindelingse gehoorzaamheid eist. De sekte heeft ook steeds de 'enige waarheid in pacht' en roept haar leden op om buitenstaanders van deze 'waarheid' te overtuigen.

Een interessante evaluatietoets voor sekten zijn de veertien criteria zoals die door Isaac Bonewits zijn opgesteld in zijn boek Real Magic.

  1. In welke mate wordt er van binnenuit door de leider(s) op de leden macht uitgeoefend?

  2. In welke mate gaan de leiders ervan uit dat hun beslissingen onfeilbaar zijn?

  3. In welke mate hebben de leden vertrouwen in of een gebrek aan kritiek op de beslissingen van hun leiders?

  4. In welke mate is er doctrinaire onbuigzaamheid?

  5. In welke mate wordt er nadruk gelegd op het aantrekken van nieuwe leden of het bekeren van anderen?

  6. In welke mate zijn er bijkomende groepen die een andere naam dragen dan de hoofdgroep en die zo nodig in de plaats treden?

  7. Hoeveel geld en/of eigendom wordt er gewenst en verworven, of in welke mate wordt er nadruk gelegd op het storten van giften door de leden?

  8. In welke mate wordt er uitwendige macht en invloed gewenst en verworven?

  9. In welke mate is er controle op het seksleven van de leden?

  10. In welke mate krijgen de leden toegang tot wat buitenstaanders denken over die groep, zijn doctrines en zijn leider(s)?

  11. In welke mate worden er inspanningen gedaan om zij die willen uittreden tegen te houden of om te verhinderen dat ze nog ooit terugkeren?

  12. In welke mate wordt er door de groep of zijn leider(s) gebruik gemaakt van geweld?

  13. In welke mate wordt er een schrikbeeld van reële of denkbeeldige vijanden opgehangen, of worden er machtige tegenstanders afgeschilderd?

  14. In welke mate duldt men geen grappen over de groep, zijn doctrines en zijn leider(s)?

Hoe hoger de evaluatiegraad, hoe meer de groep sektaristische neigingen vertoont en hoe gevaarlijker ze is.

De heksencovens die ik ken, scoren bijzonder laag in de evaluatietoets van Bonewits.

Alle teksten uit ABRACADABRA - lexicon van de moderne hekserij: © Jan de Zutter